Üniversitede birkaç dönem geçirdikten sonra ya da mezuniyete yaklaşırken “Bu bölüm bana uygun değil” düşüncesi belirdiğinde ilk tepki çoğu zaman panik, utanç ve kendine kızgınlıktır. Oysa bu farkındalık, yıllarca fark edilmeyen bir uyumsuzluğun görünür hâle gelmesidir ve doğru yönetilirse bilinçli bir karara dönüşebilir. Aşağıdaki adımlar, duygusal yoğunluğun içinde düşünceyi toparlamaya yardımcı olabilir.
Bu konuda destek almak isterseniz Ankara Psikolog sayfamızdan bilgi alabilirsiniz.
Önce duyguyu adlandırın, sonra karar verin
Hayal kırıklığı, korku ve suçluluk aynı anda gelebilir. Bu duyguları bastırmak yerine bir kâğıda yazmak, onları ayrıştırmanıza yardım eder. “Aileme karşı mahcubum”, “zaman kaybettim”, “ne yapacağımı bilmiyorum” gibi cümleler farklı sorunlara işaret eder ve her biri ayrı ele alınır. Yoğun bir duygu anında kesin kararlar vermekten kaçının; bir sınav haftasının yorgunluğu ile bölümle ilgili süregelen bir isteksizlik aynı şey değildir. Birkaç hafta boyunca ruh hâlinizi ve derslere yaklaşımınızı not almak, geçici bir bunalımı kalıcı bir uyumsuzluktan ayırmanızı sağlar.
Sorunun kaynağını netleştirin
Hoşnutsuzluk her zaman bölümün kendisinden gelmez. Ders içeriği mi, bölümün mezuniyet sonrası çalışma biçimi mi, hocalar ya da sosyal ortam mı sizi rahatsız ediyor? Kendinize şu soruları sorun: Bu alanda hangi konular hiç ilgimi çekmedi? Hangi dersler beni canlandırdı? Meslekte gündelik olarak yapılacak işler beni tatmin eder mi? Cevaplar, bölüm değiştirmenin mi, aynı bölümde farklı bir uzmanlık alanına yönelmenin mi, yoksa bambaşka bir alana geçişin mi daha mantıklı olduğunu gösterir. Kaygı, mükemmeliyetçilik ya da motivasyon kaybı gibi nedenler de bölüm sevgisini gölgeleyebilir; bu durumda bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmak yararlı olur.
Seçenekleri somut olarak haritalayın
Seçenekleri “kalmak” ve “bırakmak” diye ikiye indirmek gereksiz bir baskı yaratır. Yatay geçiş, çift anadal, yan dal, bölüm değiştirmek için yeniden sınava girmek, mezun olup farklı bir alanda yüksek lisans yapmak ya da bölümü bitirip ilgi duyduğunuz alanda kurslarla ilerlemek gibi pek çok yol vardır. Her seçenek için süre, maddi yük, başvuru koşulları ve ilgi alanınızla örtüşme düzeyini yazın. Okulunuzun kariyer merkezi, danışmanlık birimi ve akademik danışmanlar bu süreçte bilgi sağlayabilir. İlgilendiğiniz alanda çalışan kişilerle konuşmak da beklentilerinizi gerçekçi hâle getirir.
Süreci birlikte planlamak için psikolog Ankara sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Aileniz ve çevrenizle iletişimi planlayın
Karar netleşmeden önce bile düşüncelerinizi güvendiğiniz biriyle paylaşmak yükü hafifletir. Ailenizle konuşurken yalnızca “istemiyorum” demek yerine, gözlemlerinizi ve araştırdığınız alternatifleri sunmak daha yapıcı bir zemin oluşturur. Tepkilerin ilk anda sert olabileceğini, zamanla yumuşayabileceğini aklınızda tutun. Süreç ağırlaşır, uykunuzu ve günlük işleyişinizi bozarsa psikolog desteği almak değerlidir.
Yanlış seçim yapmış olmak yetersizlik değil, yeni bilgiyle yön değiştirme fırsatıdır. Duygularınızı tanıyıp seçenekleri sakin biçimde değerlendirdiğinizde, atacağınız adım artık bir kaçış değil, size uygun bir tercih olur.
Bu yazıyla bağlantılı bir başka konu: Dikkat Eksikliği ve Hareketlilik Şüphesinde Değerlendirme Süreci